દિવાળી પર લક્ષ્મીપૂજન કેમ થાય છે?
અમાસની સૌથી કાળી રાતે લક્ષ્મી ધરતી પર ઘર શોધી રહ્યાં હતાં — અને દરેક બારણું બંધ હતું.
Mythraan ઍપ મફત ડાઉનલોડ કરોMythraan ઍપ મફત ડાઉનલોડ કરો · App Storeકથા
કહેવાય છે કે અમાસની કાળી રાતે લક્ષ્મી ઘર શોધી રહ્યાં હતાં — અને દરેક બારણું બંધ હતું. પદ્મ પુરાણ અનુસાર, સમુદ્ર મંથનમાં પહેલાં અલક્ષ્મી નીકળ્યાં — લક્ષ્મીનાં મોટાં બહેન. તેઓ દરિદ્રતા છે — કજિયા અને ગંદકી તેમનાં ઠેકાણાં.
કહેવાય છે કે અજવાળું તેમનાથી સહન થતું નથી. એ શેરીના દરેક ઘરમાં અલક્ષ્મી વસ્યાં હતાં — ત્યાં લક્ષ્મી કેમ રોકાય? લોકકથા કહે છે — ભટકતાં લક્ષ્મી એક ઝૂંપડીએ પહોંચ્યાં, જ્યાં દીવો બળતો હતો.
ડોશીમા બોલ્યાં — દીકરી, અંદર આવી જા. જે હતું, તે જ તેમણે જમાડ્યું. સવારે એ ઝૂંપડી મહેલ બની ચૂકી હતી. લક્ષ્મી અમીરના ઘરે ન ગયાં — તેઓ એ ઘરે ગયાં, જ્યાં દીવો બળતો હતો.
એટલે જ દિવાળીની રાતે દીવા પ્રગટાવાય છે. કહેવાય છે — લક્ષ્મી ઘરમાં, દરિદ્રતા બહાર. પૂજા લક્ષ્મીનું નોતરું છે — અને દીવો, તેમનું સરનામું.
સ્રોત
પદ્મ પુરાણ (સમુદ્ર મંથનમાં લક્ષ્મી પહેલાં અલક્ષ્મીનું પ્રગટ થવું); અજવાળા અને સાફ-સફાઈથી અલક્ષ્મી દૂર રહે છે એ માન્યતા પછીની પરંપરાની છે; અમાસની રાતે લક્ષ્મી ઘર શોધતાં હતાં એ કથા લોકકથા છે — કોઈ પુરાણમાં આ રાતની પૂજાનું આ જ કારણ મળતું નથી.