ಮೀನಾಕ್ಷಿ: ಮೀನಾಕ್ಷಿ ಕಲ್ಯಾಣಂ: ತಡಾತಗೈಯಿಂದ ಮೀನಾಕ್ಷಿಯವರೆಗೆ
ಮಧುರೈ, ತಮಿಳುನಾಡು

ಮದುರೈಯ ಮೀನಾಕ್ಷಿ ಅಮ್ಮನ್ ಪಾರ್ವತಿ ಮಾತೆಯ ಆ ರೂಪ — ಪಾಂಡ್ಯ ರಾಜಕುಮಾರಿಯಾಗಿ ಜನಿಸಿ, ರಾಜ್ಯವಾಳಿ, ಭಗವಾನ್ ಶಿವನನ್ನು ಮದುವೆಯಾದವಳು; ಇಲ್ಲಿ ಶಿವನನ್ನು ಸುಂದರೇಶ್ವರ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಮದುರೈಯ ಮೀನಾಕ್ಷಿ ಸುಂದರೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯ ಇದೇ ದಿವ್ಯ ದಂಪತಿಯ ಧಾಮ. ಪ್ರತಿವರ್ಷ ತಮಿಳು ತಿಂಗಳು ಚಿತ್ತಿರೈಯ ಉತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಅವರ ಮದುವೆ — ಮೀನಾಕ್ಷಿ ತಿರುಕಲ್ಯಾಣಂ — ಬಹಳ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಆಚರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.
ಬಹಳ ಹಿಂದೆ ಮದುರೈಯಲ್ಲಿ ಪಾಂಡ್ಯ ರಾಜ ಮಲಯಧ್ವಜ ಮತ್ತು ರಾಣಿ ಕಾಂಚನಮಾಲೆ ಆಳುತ್ತಿದ್ದರು. ರಾಜ್ಯ ಸುಖವಾಗಿತ್ತು, ಆದರೆ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳಿರಲಿಲ್ಲ. ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಯ ಆಸೆಯಿಂದ ರಾಜ ದೊಡ್ಡ ದೊಡ್ಡ ಯಜ್ಞಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದರು. ಒಂದು ದಿನ ಯಜ್ಞದ ಅಗ್ನಿಯಿಂದ ಮೂರು ವರ್ಷದ ಒಂದು ಹೆಣ್ಣುಮಗು ಪ್ರಕಟವಾಯಿತು — ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತ, ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ತುಂಬಿದವಳು. ರಾಜ-ರಾಣಿಯರ ಸಂತೋಷಕ್ಕೆ ಮಿತಿಯಿರಲಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಒಂದು ವಿಷಯದಿಂದ ಅವರು ಬೆರಗಾಗಿದ್ದರು — ಮಗುವಿಗೆ ಮೂರು ಸ್ತನಗಳಿದ್ದವು.

ಆಗ ಆಕಾಶವಾಣಿಯಾಯಿತು — ಈ ಕನ್ಯೆಯನ್ನು ಮಗನಂತೆ ಸಾಕಿ, ಇವಳಿಗೆ ರಾಜಕುಮಾರನ ಎಲ್ಲ ವಿದ್ಯೆಯನ್ನೂ ಕಲಿಸಿ. ಇವಳು ತನ್ನ ಭಾವಿ ಪತಿಯ ಎದುರು ಬರುವ ದಿನ, ಇವಳ ಮೂರನೇ ಸ್ತನ ತಾನಾಗಿಯೇ ಮಾಯವಾಗುತ್ತದೆ. ರಾಜ ಮಗಳಿಗೆ ತಡಾತಗೈ ಎಂದು ಹೆಸರಿಟ್ಟರು. ಅವಳ ಕಣ್ಣುಗಳು ಮೀನಿನಂತೆ ಉದ್ದವಾಗಿ ಸುಂದರವಾಗಿದ್ದವು, ಅದಕ್ಕೇ ಜನ ಅವಳನ್ನು ಮೀನಾಕ್ಷಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯತೊಡಗಿದರು. ತಡಾತಗೈ ಬಿಲ್ಲುವಿದ್ಯೆ, ಕುದುರೆಸವಾರಿ, ಖಡ್ಗ, ರಾಜ್ಯಭಾರ — ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಕಲಿತು ಪ್ರತಿ ವಿದ್ಯೆಯಲ್ಲೂ ಎಲ್ಲರಿಗಿಂತ ಮುಂದಿದ್ದಳು.

ರಾಜ ಮಲಯಧ್ವಜನ ನಂತರ ತಡಾತಗೈಗೆ ಪಟ್ಟಾಭಿಷೇಕವಾಯಿತು, ಅವಳು ಮದುರೈಯ ರಾಣಿಯಾದಳು. ಅವಳ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯವಿತ್ತು, ಪ್ರಜೆಗಳು ಸುಖವಾಗಿದ್ದರು. ನಂತರ ಅವಳು ವಿಶಾಲ ಸೇನೆಯೊಂದಿಗೆ ದಿಗ್ವಿಜಯಕ್ಕೆ ಹೊರಟಳು. ಒಬ್ಬರ ನಂತರ ಒಬ್ಬರಾಗಿ ರಾಜರು ಅವಳಿಗೆ ಸೋಲುತ್ತಾ ಹೋದರು; ಅವಳು ದೇವೇಂದ್ರನನ್ನೂ ಸೋಲಿಸಿದಳು ಎಂದು ಕಥೆ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಕೊನೆಗೆ ಅವಳು ಉತ್ತರದತ್ತ ಸಾಗಿ, ಭಗವಾನ್ ಶಿವನ ಧಾಮವಾದ ಕೈಲಾಸ ಪರ್ವತವನ್ನೂ ತಲುಪಿದಳು.

ಕೈಲಾಸದಲ್ಲಿ ನಂದಿ ಮತ್ತು ಶಿವಗಣಗಳು ಅವಳನ್ನು ತಡೆಯಲು ಬಂದರು, ಆದರೆ ಯಾರೂ ಅವಳ ಎದುರು ನಿಲ್ಲಲಾಗಲಿಲ್ಲ. ಆಗ ಸ್ವತಃ ಭಗವಾನ್ ಶಿವನೇ ಯುದ್ಧಭೂಮಿಗೆ ಬಂದ. ತಡಾತಗೈಯ ದೃಷ್ಟಿ ಅವನ ಮೇಲೆ ಬೀಳುತ್ತಲೇ ಆಕಾಶವಾಣಿಯ ಮಾತು ನಿಜವಾಯಿತು, ಅವಳ ಮೂರನೇ ಸ್ತನ ಮಾಯವಾಯಿತು. ಇಡೀ ಜಗತ್ತನ್ನು ಗೆದ್ದ ಆ ವೀರ ರಾಣಿಯ ಕೈಯಿಂದ ಬಿಲ್ಲು ಜಾರಿತು, ಅವಳು ನಾಚಿಕೆಯಿಂದ ತಲೆತಗ್ಗಿಸಿ ನಿಂತಳು. ಇವನೇ ತನ್ನ ಪತಿ, ತಾನು ಸ್ವತಃ ಪಾರ್ವತಿಯ ರೂಪ ಎಂದು ಅವಳು ಗುರುತಿಸಿದಳು.

ಶಿವ ಮುಗುಳ್ನಕ್ಕು ಹೇಳಿದ — ನೀನು ಮದುರೈಗೆ ಮರಳು, ಶುಭದಿನದಂದು ನಾನೇ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದು ನಿನ್ನನ್ನು ಮದುವೆಯಾಗುತ್ತೇನೆ. ಮದುರೈಯಲ್ಲಿ ಮದುವೆಯ ಸಿದ್ಧತೆಗಳು ನಡೆಯತೊಡಗಿದವು. ನಗರವನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಲಾಯಿತು; ದೇವತೆಗಳು, ಋಷಿಗಳು, ಗಣಗಳು ಮದುವೆಗೆ ಬಂದರು. ಶಿವ ಸುಂದರೇಶ್ವರನಾಗಿ, ಅಂದರೆ ಸುಂದರ ಪ್ರಭುವಾಗಿ ಆಗಮಿಸಿದ. ಮೀನಾಕ್ಷಿಯ ಅಣ್ಣನಾಗಿ ಭಗವಾನ್ ವಿಷ್ಣು ಕನ್ಯಾದಾನ ಮಾಡಿ, ಅವಳ ಕೈಯನ್ನು ಸುಂದರೇಶ್ವರನ ಕೈಯಲ್ಲಿಟ್ಟ. ಮದುರೈ ಇಂಥ ಮದುವೆಯನ್ನು ಹಿಂದೆಂದೂ ಕಂಡಿರಲಿಲ್ಲ.

ಮದುವೆಯ ಊಟಕ್ಕೂ ಒಂದು ಸೊಗಸಾದ ಕಥೆ ಇದೆ. ಎಷ್ಟು ಅಡುಗೆ ಮಾಡಲಾಗಿತ್ತೆಂದರೆ, ಎಲ್ಲರೂ ಊಟ ಮಾಡಿದ ಮೇಲೂ ಬಹಳಷ್ಟು ಉಳಿಯಿತು. ತಾಯಿ ಕೇಳಿದಳು — ಇದನ್ನೆಲ್ಲ ಯಾರು ತಿನ್ನುತ್ತಾರೆ? ಆಗ ಶಿವ ತನ್ನ ಪುಟ್ಟ ಗಣ ಕುಂಡೋದರನನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿದ. ಕುಂಡೋದರ ಎಲ್ಲ ಊಟವನ್ನೂ ತಿಂದರೂ ಅವನ ಹಸಿವು ತೀರಲಿಲ್ಲ, ಜೊತೆಗೆ ಅವನಿಗೆ ವಿಪರೀತ ಬಾಯಾರಿಕೆಯಾಯಿತು. ಅವನ ಬಾಯಾರಿಕೆ ತೀರಿಸಲು ಶಿವ ಅಲ್ಲಿ ಒಂದು ನದಿಯನ್ನು ಹರಿಸಿದ, ಅದೇ ವೈಗೈ ನದಿ ಎಂದು ತಿರುವಿಳೈಯಾಡಲ್ ಕಥೆ ಹೇಳುತ್ತದೆ.

ಮದುವೆಯ ನಂತರ ಸುಂದರೇಶ್ವರ ಸುಂದರ ಪಾಂಡ್ಯ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಮೀನಾಕ್ಷಿಯೊಂದಿಗೆ ಮದುರೈಯನ್ನು ಆಳತೊಡಗಿದ; ಅದಕ್ಕೇ ಮದುರೈಯನ್ನು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಮೀನಾಕ್ಷಿಯ ನಗರ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಚಿತ್ತಿರೈ ಉತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಈ ಮದುವೆಯನ್ನು ಮತ್ತೆ ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ತಂಗಿಯ ಮದುವೆಗೆ ಬರಲು ಕಳ್ಳಳಗರ್, ಅಂದರೆ ವಿಷ್ಣು, ಅಳಗರ್ ಕೋವಿಲ್ನಿಂದ ಹೊರಡುತ್ತಾನೆ; ಆದರೆ ವೈಗೈ ದಡ ತಲುಪುವಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಮದುವೆ ಮುಗಿದಿರುತ್ತದೆ, ಅವನು ನದಿಯಿಂದಲೇ ಆಶೀರ್ವದಿಸಿ ಮರಳುತ್ತಾನೆ ಎಂದು ಜನಪದ ಪರಂಪರೆ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಮೀನಾಕ್ಷಿಯ ಕಥೆ ರಾಣಿಯೂ, ವೀರಳೂ, ಪ್ರೇಮಮಯಿ ಪತ್ನಿಯೂ ಆದ ಒಬ್ಬ ದೇವಿಯ ಕಥೆ.
ಆಧಾರ
ತಡಾತಗೈಯ ಜನನ, ದಿಗ್ವಿಜಯ ಮತ್ತು ವಿವಾಹದ ಕಥೆ, ಹಾಗೂ ಕುಂಡೋದರ ಮತ್ತು ವೈಗೈಯ ಪ್ರಸಂಗ, ಪರಂಜೋತಿ ಮುನಿವರರ ತಮಿಳು ಗ್ರಂಥ ತಿರುವಿಳೈಯಾಡಲ್ ಪುರಾಣಂನಲ್ಲಿ ಶಿವನ ಲೀಲೆಗಳ ನಡುವೆ ಬರುತ್ತವೆ. ಅಳಗರ್ ತಡವಾಗಿ ತಲುಪಿದ್ದು ಚಿತ್ತಿರೈ ಉತ್ಸವಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮಧುರೈಯ ಜನಪದ ಪರಂಪರೆ.