MythraanMYTHRAAN
ಕನ್ನಡ ▾
हिंदीEnglishবাংলাमराठीతెలుగుதமிழ்ગુજરાતીമലയാളംଓଡ଼ିଆ
AndroidiOS

ರಾಮ್ ರಾಜಾ ಸರ್ಕಾರ್: ಅರಮನೆಯನ್ನು ದಾಟಿ ಮುಂದೆ ಹೋಗದ ಓರ್ಛಾದ ರಾಮ

ಓರ್ಛಾ, ನಿವಾಡಿ (ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶ)

ರಾಮ್ ರಾಜಾ ಸರ್ಕಾರ್: ಅರಮನೆಯನ್ನು ದಾಟಿ ಮುಂದೆ ಹೋಗದ ಓರ್ಛಾದ ರಾಮ
ಕಥೆ ಕೇಳಿನಿರೂಪಣೆ ಹಿಂದಿಯಲ್ಲಿ

ಬುಂದೇಲಖಂಡದಲ್ಲಿ ಬೇತ್ವಾ ನದಿಯ ದಡದಲ್ಲಿರುವ ಓರ್ಛಾದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀರಾಮ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಲ್ಲ, ರಾಣಿಯ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾನೆ; ಅಲ್ಲಿ ಅವನನ್ನು ದೇವರಿಗಿಂತ ಮೊದಲು ರಾಜನೆಂದು ಕಾಣುತ್ತಾರೆ. ರಾಮನಿಗೆ ಪ್ರತಿದಿನ ಸಶಸ್ತ್ರ ಗೌರವವಂದನೆ ಸಲ್ಲಿಸುವ, ದರ್ಶನದ ಸಮಯ ರಾಜದರ್ಬಾರಿನಂತೆ ತೆರೆಯುವ-ಮುಚ್ಚುವ ಏಕೈಕ ಸ್ಥಳ ಇದು. ಇದರ ಹಿಂದೆ ಹದಿನಾರನೇ ಶತಮಾನದ ಒಬ್ಬ ರಾಣಿಯ ಹಠ ಮತ್ತು ಒಂದು ವಚನದ ಕಥೆ ಇದೆ.

ಹದಿನಾರನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಓರ್ಛಾವನ್ನು ರಾಜ ಮಧುಕರ ಶಾಹ ಆಳುತ್ತಿದ್ದರು. ರಾಜರ ಮನಸ್ಸು ಕೃಷ್ಣಭಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ತಲ್ಲೀನವಾಗಿತ್ತು; ಅವರ ರಾಣಿ ಗಣೇಶ ಕುಂವರಿ — ಕಮಲಾದೇವಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವವರು — ರಾಮನ ಉಪಾಸಕಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಇಬ್ಬರ ಭಕ್ತಿಯೂ ನಿಜವಾದದ್ದು; ಆದರೆ ಯಾರ ಆರಾಧ್ಯದೈವ ಹೆಚ್ಚು ಕರುಣಾಮಯಿ ಎಂಬ ಪ್ರೀತಿಯ ವಾದ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಆಗಾಗ ನಡೆಯುತ್ತಿತ್ತು. ಒಂದು ದಿನ ಈ ವಾದ ತುಸು ಹೆಚ್ಚೇ ಬೆಳೆಯಿತು.

ರಾಮ್ ರಾಜಾ ಸರ್ಕಾರ್ — 1

ರಾಜರು ವೃಂದಾವನದ ಯಾತ್ರೆಗೆ ಹೋಗಬಯಸಿದ್ದರು, ರಾಣಿಯ ಮನಸ್ಸು ಅಯೋಧ್ಯೆಯತ್ತ ಇತ್ತು. ಮನನೊಂದ ರಾಜರು, "ಹೋಗು, ಅಯೋಧ್ಯೆಗೆ ಹೋಗು; ಹಿಂದಿರುಗುವುದಾದರೆ ನಿನ್ನ ರಾಮನನ್ನು ಜೊತೆಗೆ ಕರೆದುಕೊಂಡೇ ಬಾ" ಎಂದುಬಿಟ್ಟರು. ಕುಹಕದಂತೆ ಆಡಿದ ಆ ಮಾತನ್ನು ರಾಣಿ ವ್ರತದಂತೆ ಹಿಡಿದುಕೊಂಡರು.

ರಾಮ್ ರಾಜಾ ಸರ್ಕಾರ್ — 2

ರಾಣಿ ಅಯೋಧ್ಯೆ ತಲುಪಿ ಸರಯೂ ನದಿಯ ದಡದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತರು. ದಿನಗಳು ಕಳೆದಂತೆ ಅವರು ಮೊದಲು ಅನ್ನ ಬಿಟ್ಟರು, ನಂತರ ಹಣ್ಣು, ನಂತರ ಎಲೆ, ಕೊನೆಗೆ ಏನನ್ನೂ ಸೇವಿಸುವುದನ್ನೇ ಬಿಟ್ಟರು. ಸುಮಾರು ಒಂದು ತಿಂಗಳು ಹೀಗೆಯೇ ಕಳೆಯಿತು, ಯಾವ ಉತ್ತರವೂ ಬರಲಿಲ್ಲ. ಒಂದು ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಸೋತುಹೋಗಿ ಅವರು ಸರಯೂವಿನ ನೀರಿಗೆ ಇಳಿದರು.

ರಾಮ್ ರಾಜಾ ಸರ್ಕಾರ್ — 3

ಅದೇ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಅವರಿಗೆ ಉತ್ತರ ಸಿಕ್ಕಿತು ಎಂದು ಪರಂಪರೆ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಧನುಸ್ಸು ಹಿಡಿದ ರಾಜನಾಗಿ ಅಲ್ಲ, ಒಂದು ಪುಟ್ಟ ಬಾಲಕನಾಗಿ ಪ್ರಭು ಅವರ ಮಡಿಲಿಗೆ ಬಂದ. ರಾಣಿಗೆ ಉಸಿರು ಮರಳಿತು; "ನನ್ನೊಂದಿಗೆ ಓರ್ಛಾಗೆ ಬನ್ನಿ" ಎಂದಷ್ಟೇ ಅವರು ಹೇಳಿದರು.

ರಾಮ್ ರಾಜಾ ಸರ್ಕಾರ್ — 4

ಬಾಲಕ ಮೂರು ಷರತ್ತುಗಳನ್ನು ಇಟ್ಟ. ಮೊದಲನೆಯದು: ಓರ್ಛಾದಲ್ಲಿ ರಾಜ ನಾನೇ ಆಗಿರುತ್ತೇನೆ, ಅಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಯಾರ ಆಳ್ವಿಕೆಯೂ ನಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ. ಎರಡನೆಯದು: ಯಾತ್ರೆ ಪುಷ್ಯ ನಕ್ಷತ್ರದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ನಡೆಯಬೇಕು — ಕಾಲ್ನಡಿಗೆಯಲ್ಲಿ, ಸಂತರು ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳೊಂದಿಗೆ. ಮೂರನೆಯದು: ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ಮೊದಲು ಎಲ್ಲಿ ಕೂರಿಸುತ್ತೀಯೋ, ಅಲ್ಲಿಂದ ನಾನು ಮತ್ತೆ ಏಳುವುದಿಲ್ಲ.

ರಾಮ್ ರಾಜಾ ಸರ್ಕಾರ್ — 5

ರಾಣಿ ಮೂರೂ ಷರತ್ತುಗಳನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡರು. ಈ ಯಾತ್ರೆ ಎಂಟು ತಿಂಗಳು ಇಪ್ಪತ್ತೇಳು ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿತು ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಇತ್ತ ಓರ್ಛಾದಲ್ಲಿ ರಾಜರ ಮನಸ್ಸು ಬದಲಾಗಿತ್ತು; ಪ್ರಭುವಿಗಾಗಿ ಅವರು ಬೇತ್ವಾ ದಡದಲ್ಲಿ ಚತುರ್ಭುಜ ಎಂಬ ಎತ್ತರದ, ಭವ್ಯ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಕಟ್ಟಿಸಲು ಆರಂಭಿಸಿದ್ದರು.

ರಾಮ್ ರಾಜಾ ಸರ್ಕಾರ್ — 6

ರಾಣಿ ಓರ್ಛಾಗೆ ಮರಳಿದಾಗ ಸಂಜೆಯಾಗಿತ್ತು, ದೇವಾಲಯದ ಕೆಲಸ ಮುಗಿದಿರಲಿಲ್ಲ. "ಒಂದೇ ರಾತ್ರಿಯ ಮಾತಲ್ಲವೇ" ಎಂದುಕೊಂಡು ಅವರು ಬಾಲಕನನ್ನು ತಮ್ಮ ಅಂತಃಪುರದ ಅಡುಗೆಮನೆಯ ಕೋಣೆಯಲ್ಲಿ ಕೂರಿಸಿದರು. ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಪ್ರಭು ಅಲ್ಲಿಂದ ಕದಲಲಿಲ್ಲ. ಷರತ್ತು ಕೊಟ್ಟಾಗಿತ್ತು, ಒಪ್ಪಿಯೂ ಆಗಿತ್ತು; ಆದ್ದರಿಂದ ಅರಮನೆಯೇ ದೇವಾಲಯವಾಯಿತು, ಚತುರ್ಭುಜ ದೇವಾಲಯ ಇಂದಿಗೂ ಪಕ್ಕದಲ್ಲೇ ಎತ್ತರವಾಗಿ, ಖಾಲಿಯಾಗಿ ನಿಂತಿದೆ.

ರಾಮ್ ರಾಜಾ ಸರ್ಕಾರ್ — 7

ಅಂದಿನಿಂದ ಓರ್ಛಾದಲ್ಲಿ ರಾಮ ದೇವರಿಗಿಂತ ಮೊದಲು ರಾಜ. ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಮತ್ತು ಸಂಜೆ ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶ ಪೊಲೀಸರ ತುಕಡಿ ಅವನಿಗೆ ಸಶಸ್ತ್ರ ಗೌರವವಂದನೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತದೆ, ಆರತಿಯ ಸಮಯವನ್ನು ಘೋಷಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ದರ್ಶನ ರಾಜದರ್ಬಾರಿನಂತೆ ತೆರೆದು ಮುಚ್ಚುತ್ತದೆ. ಅವನು ಇಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವವರೆಗೆ ಓರ್ಛಾದ ಸಿಂಹಾಸನ ಬೇರೆ ಯಾರಿಗೂ ಅಲ್ಲ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆಯೂ ಇದೆ. ದೇವರು ಭವ್ಯ ಕಟ್ಟಡವನ್ನು ನೋಡಿ ಬರುವುದಿಲ್ಲ; ಕರೆಯದಿದ್ದರೂ ಅವನನ್ನು ತನ್ನವನೆಂದು ಭಾವಿಸುವ ಹಠದ ಪ್ರೀತಿಗೆ ಬರುತ್ತಾನೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಈ ಕಥೆ ನೆನಪಿಸುತ್ತದೆ.

ಆಧಾರ

ರಾಣಿ ಗಣೇಶ ಕುಂವರಿ ಮತ್ತು ರಾಮ್ ರಾಜಾರ ಈ ಕಥೆ ಓರ್ಛಾದ ದೇವಾಲಯ ಪರಂಪರೆ ಮತ್ತು ಬುಂದೇಲ್‌ಖಂಡದ ಜನಪದ ಪರಂಪರೆ; ಇದರ ಉಲ್ಲೇಖ ಯಾವ ಪುರಾಣದಲ್ಲೂ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ, ಮತ್ತು ಇದಕ್ಕೆ ಹಲವು ರೂಪಗಳು ಪ್ರಚಲಿತವಾಗಿವೆ. ರಾಜಾ ಮಧುಕರ ಶಾಹನ ಕಾಲ ಮತ್ತು ಚತುರ್ಭುಜ ದೇವಾಲಯದ ನಿರ್ಮಾಣ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸತ್ಯಗಳು, ಮತ್ತು ಪೊಲೀಸರು ಇಂದಿಗೂ ರಾಮ್ ರಾಜಾರಿಗೆ ಸಶಸ್ತ್ರ ಗೌರವ ವಂದನೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಾರೆ. ರಾಣಿಯ ಹೆಸರು ಕೆಲವೆಡೆ ಗಣೇಶ ಕುಂವರಿ ಎಂದೂ ಇನ್ನು ಕೆಲವೆಡೆ ಕಮಲಾ ದೇವಿ ಎಂದೂ ಸಿಗುತ್ತದೆ.

ಇನ್ನಷ್ಟು ಕಥೆಗಳು

ಕಥೆಗಳನ್ನು ನೋಡಿ, ಕೇಳಿ — ಉಚಿತ ಆ್ಯಪ್ಡೌನ್‌ಲೋಡ್App Store