ସଫଳା ଏକାଦଶୀ — ବ୍ରତ କଥା

ସଫଳା ଏକାଦଶୀ — କେବେ
- 3 ଜାନୁଆରୀ 2027, ରବିବାର
- 23 ଡିସେମ୍ବର 2027, ଗୁରୁବାର
ଏହି ଦିନ କାହିଁକି ପାଳନ କରାଯାଏ?
ପୌଷ ମାସର କୃଷ୍ଣ ପକ୍ଷର ଏକାଦଶୀକୁ ସଫଳା ଏକାଦଶୀ କୁହାଯାଏ। ସଫଳର ଅର୍ଥ ଫଳ ଯାଏଁ ପହଞ୍ଚିବା, ଆଉ ଏହି ଦିନର ଭାବ ହେଲା ଯେ ଅଧୁରା ପଡ଼ିଥିବା କାମ ଓ ଭୁଲ ବାଟ, ଦୁଇଟି ସୁଧୁରିପାରେ। ପଦ୍ମ ପୁରାଣର ଏକାଦଶୀ ମାହାତ୍ମ୍ୟ ପରମ୍ପରା ସହ ଜଡ଼ିତ ଏହି କଥାରେ ଜଣେ ବିଗିଡ଼ିଥିବା ରାଜକୁମାରଙ୍କ କଥା ଅଛି, ଯିଏ ଅଜାଣତରେ ଏହି ବ୍ରତ କରିପକାଇଲା ଓ ତାର ଜୀବନ ବଦଳିଗଲା।
କଥା
କଥା ଅନୁସାରେ ପ୍ରାଚୀନ କାଳରେ ଚମ୍ପାବତୀ ନାମରେ ଏକ ନଗରୀ ଥିଲା, ଯେଉଁଠି ମାହିଷ୍ମାନ ନାମରେ ରାଜା ରାଜତ୍ୱ କରୁଥିଲେ। ତାଙ୍କର ଚାରି ପୁଅ ଥିଲେ। ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ପୁଅ ଲୁମ୍ପକ ଖରାପ ସଙ୍ଗରେ ପଡ଼ିଗଲା। ସେ ରାଜକୋଷର ଧନ ନିଶାରେ ଉଡ଼ାଉଥିଲା, ସାଧୁ ଓ ଭଗବାନଙ୍କ ଭକ୍ତଙ୍କୁ ପରିହାସ କରୁଥିଲା, ଆଉ କାହା କଥା ଶୁଣୁନଥିଲା। ନଗରର ଲୋକେ ତାର ନାମ ଶୁଣି ଡରିବାକୁ ଲାଗିଲେ। ବାପା ବୁଝାଉଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ସେ ସୁଧୁରିବା ବଦଳରେ ଆହୁରି ବିଗିଡ଼ିଚାଲିଲା।

ଶେଷରେ ରାଜାଙ୍କ ଧୈର୍ଯ୍ୟ ଭାଙ୍ଗିଗଲା। ସେ ଭରା ଦରବାରରେ ଲୁମ୍ପକକୁ ରାଜ୍ୟରୁ ବାହାର କରିଦେଲେ। ଯେଉଁ ଦିନ ବାପା ହାତ ଛାଡ଼ିଲେ, ସେଦିନ ବାକି ସମସ୍ତେ ବି ଛାଡ଼ିଦେଲେ। ସାଙ୍ଗମାନେ ମୁହଁ ଫେରାଇଲେ, ସେବକମାନେ ଚିହ୍ନିବାକୁ ମନା କଲେ। ଲୁମ୍ପକ ନଗର ବାହାରେ ଘଞ୍ଚ ଜଙ୍ଗଲରେ ଯାଇ ରହିଲା। ଦିନରେ ସେ ଜଙ୍ଗଲରେ ଲୁଚି ରହୁଥିଲା ଆଉ ରାତିରେ ଚୋରି କରିବାକୁ ନଗରରେ ପଶୁଥିଲା। ଧରାପଡ଼ୁଥିଲା, ମାଡ଼ ଖାଉଥିଲା, ଆଉ ପୁଣି ସେହି ଜଙ୍ଗଲକୁ ଫେରିଆସୁଥିଲା।

ସେହି ଜଙ୍ଗଲ ମଝିରେ ଗୋଟିଏ ବହୁତ ପୁରୁଣା ଅଶ୍ୱତ୍ଥ ଗଛ ଥିଲା। ଲୋକେ ତାକୁ ଦେବ ବୃକ୍ଷ ମାନି ପ୍ରଣାମ କରୁଥିଲେ। ଲୁମ୍ପକ ତାରି ମୂଳ ପାଖରେ ନିଜ ଠିକଣା କଲା। ପୌଷ ମାସ ଆସିଲା ଆଉ ଏମିତି ଶୀତ ପଡ଼ିଲା ଯେ ଜଙ୍ଗଲର ପବନ ହାଡ଼ ଭିତରକୁ ପଶିଗଲା। ତା ପାଖରେ ନା ଘୋଡ଼ିହେବାକୁ ଲୁଗା ଥିଲା, ନା ନିଆଁ, ନା ଅନ୍ନ। ଦଶମୀ ରାତିରେ ସେ ଶୀତରେ ଥରି ଥରି ବେହୋସ ହୋଇଗଲା ଆଉ ସାରା ରାତି ତାର ଆଖି ଲାଗିଲା ନାହିଁ।

ପରଦିନ ସକାଳେ, ଅର୍ଥାତ୍ ଏକାଦଶୀରେ, ସେ ବହୁତ କଷ୍ଟରେ ଉଠିପାରିଲା। ଚାଲିବାର ଶକ୍ତି ନଥିଲା, ଶିକାର କରିବା ତ ଦୂରର କଥା। ଅପରାହ୍ନରେ ସେ ଗଛ ତଳେ ପଡ଼ିଥିବା ଫଳ ଗୋଟାଇଲା। କିନ୍ତୁ ସେଗୁଡ଼ିକ ଖାଇବା ଆଗରୁ ତାର ମନରେ ପ୍ରଥମ ଥର କିଛି ହେଲା। ସେ ସେହି ଫଳ ଅଶ୍ୱତ୍ଥ ତଳେ ରଖିଦେଲା ଆଉ ଭଙ୍ଗା ସ୍ୱରରେ କହିଲା, ହେ ଭଗବାନ, ମୋ ପାଖରେ ଏହା ଛଡ଼ା ଆଉ କିଛି ନାହିଁ। ଏତିକି ସ୍ୱୀକାର କରନ୍ତୁ। ତାପରେ ସେ ରାତିସାରା କାନ୍ଦୁଥିଲା ଓ ଜାଗି ରହିଲା।

ଏହିପରି ଅଜାଣତରେ ତା ଦ୍ୱାରା ପୂରା ବ୍ରତ ହୋଇଗଲା। ନା ଅନ୍ନ, ନା ଜଳ, ଏକାଦଶୀର ଉପବାସ ଓ ରାତିସାରାର ଜାଗର। କୁହାଯାଏ ସେହି ରାତି ପରେ ତାର ମନ ବଦଳିଗଲା। ଚୋରି ପ୍ରତି ତାର ଘୃଣା ଜନ୍ମିଲା, ଆଉ ତାର ଦିନ ଭଗବାନଙ୍କ ନାମ ନେଇ ବିତିବାକୁ ଲାଗିଲା। କିଛି ସମୟ ପରେ ସେ ନିଜ ବାପାଙ୍କ ଆଗରେ ଯାଇ ଠିଆ ହେଲା ଆଉ କୌଣସି ଯୁକ୍ତି ନ ଦେଇ କ୍ଷମା ମାଗିଲା।

ରାଜା ମାହିଷ୍ମାନ ପୁଅର ଆଖିରେ ସେହି ପୁରୁଣା ଅହଙ୍କାର ଦେଖିଲେ ନାହିଁ। ସେ ତାକୁ କୋଳେଇ ନେଲେ ଆଉ ସମୟ ଆସିବାରୁ ରାଜ୍ୟଭାର ତାକୁ ହିଁ ସମର୍ପି ଦେଲେ। ଲୁମ୍ପକ ଆଗକୁ ପ୍ରଜାଙ୍କ ଭଲ କରି, ଧର୍ମ ବାଟରେ ରାଜତ୍ୱ କଲେ। କଥା କହେ ଯେ ସଫଳା ଏକାଦଶୀର ଏହି ବ୍ରତ ବର୍ଷ ବର୍ଷର ତପସ୍ୟା ସମାନ ଫଳ ଦିଏ ଆଉ ବିଗିଡ଼ିଥିବା କାମ ସୁଧାରିଦିଏ। ଏହାର ସାର ହେଲା ଯେ କୌଣସି ମଣିଷ ଏତେ ତଳକୁ ଖସିନଥାଏ ଯେ ଗୋଟିଏ ସଚ୍ଚା ଦିନ ତାକୁ ଉଠାଇପାରିବ ନାହିଁ। ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁ ସମସ୍ତଙ୍କ ବାଟ ସିଧା କରନ୍ତୁ।
କିପରି ପାଳନ କରାଯାଏ
- ଏହି ବ୍ରତରେ ଭଗବାନଙ୍କୁ ଫଳ ଅର୍ପଣ କରିବାର ବିଶେଷ ମହତ୍ତ୍ୱ ମନାଯାଏ; ହଳଦିଆ ଫୁଲ, ଚନ୍ଦନ ଓ ତୁଳସୀ ପତ୍ର ସହିତ ଋତୁ ଫଳ ଚଢ଼ାନ୍ତୁ ଓ ଓଁ ନମୋ ଭଗବତେ ବାସୁଦେବାୟ ଜପ କରନ୍ତୁ।
- ପୌଷର ଶୀତ ଦେଖି ଏହି ଦିନ ଅନ୍ନ, କମ୍ବଳ ଓ ଗରମ ଲୁଗା ଦାନ କରାଯାଏ; କଥାର ଭାବ ହେଲା, ଯାହା ପାଖରେ କିଛି ନାହିଁ, ତାର ଅଳ୍ପ ଦାନ ବି ପୂରା ଦାନ।
- ଦଶମୀ ସନ୍ଧ୍ୟାରେ ଥରେ ସାତ୍ତ୍ୱିକ ଭୋଜନ କରନ୍ତୁ; ଏକାଦଶୀରେ ଅନ୍ନ, ଚାଉଳ ଓ ଡାଲି ତ୍ୟାଗ କରାଯାଏ ଏବଂ ସାମର୍ଥ୍ୟ ଅନୁସାରେ ଫଳାହାର ବା ନିର୍ଜଳା ବ୍ରତ ରଖାଯାଏ। ଅସୁସ୍ଥ, ବୟସ୍କ, ଗର୍ଭବତୀ ମହିଳା ଓ ଔଷଧ ଖାଉଥିବା ଲୋକେ ନିଜ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଦେଖି ହିଁ ବ୍ରତ ରଖନ୍ତୁ।
- ଦିନରେ ବିଷ୍ଣୁ ସହସ୍ରନାମ ବା ଏହି କଥା ପଢ଼ନ୍ତୁ ଏବଂ ରାତିରେ ଭଜନ ସହିତ ଜାଗର କରନ୍ତୁ।
- ଦ୍ୱାଦଶୀ ସକାଳେ ସ୍ନାନ, ପୂଜା ଓ ଦାନ ପରେ ପାରଣ କରନ୍ତୁ। ପାରଣର ସମୟ ସ୍ଥାନ ଓ ପ୍ରତି ବର୍ଷର ତିଥି ଅନୁସାରେ ବଦଳେ, ତେଣୁ ନିଜ ଅଞ୍ଚଳର ପାଞ୍ଜି ଦେଖିନିଅନ୍ତୁ।
ବାରମ୍ବାର ପଚରାଯାଉଥିବା ପ୍ରଶ୍ନ
ସଫଳା ଏକାଦଶୀ 2027 କେବେ?
ସଫଳା ଏକାଦଶୀ 2027 3 ଜାନୁଆରୀ 2027, ରବିବାର ରେ ପଡ଼ିଛି। ତାରିଖଗୁଡ଼ିକ ଦିଲ୍ଲୀର ହିନ୍ଦୁ ପଞ୍ଜିକା ଅନୁସାରେ; ଅନ୍ୟ ସହରରେ ଗୋଟିଏ ଦିନର ଫରକ ହୋଇପାରେ।
ସଫଳା ଏକାଦଶୀ କାହିଁକି ପାଳନ କରାଯାଏ?
ପୌଷ ମାସର କୃଷ୍ଣ ପକ୍ଷର ଏକାଦଶୀକୁ ସଫଳା ଏକାଦଶୀ କୁହାଯାଏ।
ଉତ୍ସ
ସଫଳା ଏକାଦଶୀର ଏହି ବ୍ରତକଥା ପଦ୍ମ ପୁରାଣର ଏକାଦଶୀ ମାହାତ୍ମ୍ୟ ପରମ୍ପରା ସହିତ ଯୋଡ଼ାଯାଏ, ଯେଉଁଠି ଏହାକୁ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ କଥନ ବୋଲି କୁହାଯାଏ; ଏଠାରେ ତାର ସାର ନିଜ ଭାଷାରେ ଅଛି। ପ୍ରଚଳିତ ପାଠରେ ନଗରୀ ଚମ୍ପାବତୀ ଓ ରାଜାଙ୍କ ନାମ ମାହିଷ୍ମାନ ମିଳେ, କିନ୍ତୁ କେଉଁଠି କେଉଁଠି ନାମ ଓ ବିବରଣୀରେ ଟିକିଏ ଫରକ ବି ମିଳେ।
ସହର ଅନୁସାରେ ସମୟ — 3 ଜାନୁଆରୀ 2027
| ସହର | ତାରିଖ | ପାରଣ ସମୟ |
|---|---|---|
| ଭୁବନେଶ୍ୱର | 3 ଜାନୁଆରୀ | 6:23 AM – 8:34 AM4 ଜାନୁଆରୀ, ସୋମବାର |
| ଇନ୍ଦୋର | 3 ଜାନୁଆରୀ | 7:07 AM – 9:17 AM4 ଜାନୁଆରୀ, ସୋମବାର |
| ଦିଲ୍ଲୀ | 3 ଜାନୁଆରୀ | 7:14 AM – 9:19 AM4 ଜାନୁଆରୀ, ସୋମବାର |
| ମୁମ୍ବାଇ | 3 ଜାନୁଆରୀ | 7:12 AM – 9:25 AM4 ଜାନୁଆରୀ, ସୋମବାର |
| ଲକ୍ଷ୍ନୌ | 3 ଜାନୁଆରୀ | 6:56 AM – 9:02 AM4 ଜାନୁଆରୀ, ସୋମବାର |
| ପାଟନା | 3 ଜାନୁଆରୀ | 6:36 AM – 8:43 AM4 ଜାନୁଆରୀ, ସୋମବାର |
| ଜୟପୁର | 3 ଜାନୁଆରୀ | 7:16 AM – 9:22 AM4 ଜାନୁଆରୀ, ସୋମବାର |
| ଭୋପାଳ | 3 ଜାନୁଆରୀ | 7:02 AM – 9:11 AM4 ଜାନୁଆରୀ, ସୋମବାର |
| ପୁଣେ | 3 ଜାନୁଆରୀ | 7:07 AM – 9:20 AM4 ଜାନୁଆରୀ, ସୋମବାର |
| ଅହମଦାବାଦ | 3 ଜାନୁଆରୀ | 7:21 AM – 9:31 AM4 ଜାନୁଆରୀ, ସୋମବାର |
| କୋଲକାତା | 3 ଜାନୁଆରୀ | 6:17 AM – 8:27 AM4 ଜାନୁଆରୀ, ସୋମବାର |
| ହାଇଦ୍ରାବାଦ | 3 ଜାନୁଆରୀ | 6:47 AM – 9:00 AM4 ଜାନୁଆରୀ, ସୋମବାର |
| ବାରାଣସୀ | 3 ଜାନୁଆରୀ | 6:44 AM – 8:52 AM4 ଜାନୁଆରୀ, ସୋମବାର |
| ଚେନ୍ନାଇ | 3 ଜାନୁଆରୀ | 6:32 AM – 8:49 AM4 ଜାନୁଆରୀ, ସୋମବାର |
| ବେଙ୍ଗାଲୁରୁ | 3 ଜାନୁଆରୀ | 6:42 AM – 8:59 AM4 ଜାନୁଆରୀ, ସୋମବାର |
| ତିରୁବନନ୍ତପୁରମ | 3 ଜାନୁଆରୀ | 6:37 AM – 8:57 AM4 ଜାନୁଆରୀ, ସୋମବାର |